Drejtori i ISHP-se, Alban Ylli, theksoi se semundjet kronike jane vrasesi kryesor i shqiptareve. Ja shkaqet kryesore

Ne Shqiperi vrasese kryesore te njerezve jane shnderruar semundjet kronike, te cilat jane ne rritje e siper. Ndersa vendin e pare ne toplisten e zeze te semundjeve qe marrin jete njerezish jane semundjet kardio-vaskulare, pasi nje ne dy shqiptare vdes nga keto semundje.

Kete e pohoi drejtori i Institutit te Shendetit Publik gjate konferences se djeshme mbarekombetare te shendetit publik. Nderkohe, ai renditi faktoret kryesore qe ndikojne ne keto semundje.

Vdekshmeria

Specialiste te Shendetit Publik theksojne se semundjet kardio-vaskulare, kanceret e te tjera si keto, kane marre shume jete njerezish ne vendin tone, te cilat lidhen me faktoret e rriskut qe sa vijne e behen edhe me te dukshme ne shoqerine tone. "Semundjet kronike ne Shqiperi jane vrasesi me i madh.

Nje ne dy shqiptare vdes nga semundje kardio-vaskulare", - theksoi drejtori i Shendetit Publik, Alban Ylli, duke shtuar se kanceret, gjithashtu, jane nje pasoje shume e rendesishme e vdekjeve, si edhe traumat dhe semundjet respiratore te mushkerive, etj. Nderkohe, ai shpjegon se semundjet infektive jane duke u pakesuar.

Shkaqet

Te gjitha semundjet kronike stimulohen nga shkaqe te ndryshme, te cilat per fat te keq po vijne gjithnje ne rritje. "Jane te pafund shkaqet qe ndikojne ne semundjet kronike, por si shkaqe kryesore kemi identifikuar duhanpirjen, obezitetin, alkoolin, menaxhimin e stresit, etj.

Te gjitha keto ndikojne shume mbi semundjet kronike e, si pasoje, edhe mbi shendetin e popullates",- thekson Alban Ylli. Sipas studimeve, konsumimi i duhanit po vihet re ne mosha te reja dhe numri i femrave qe e konsumojne ate po konkurron me numrin e meshkujve.

Sipas studimeve, semundshmeria nga duhanpirja ze 22 per qind te barres se semundjeve. Edhe sa i takon konsumimit te alkoolit, shifrat nuk jane aspak pozitive, pasi konsumimi i alkoolit, po sipas studimeve te ISHP-se, ze 6 per qind te barres se semundjes.

"Obeziteti shkakton nje shifer te vleresuar prej 10 per qind te barres se semundjes, ndersa pasiviteti fizik kalkulohet te jete 5.3 per qind i barres se semundjeve",- behet e ditur ne studimin e Institutit te Shendetit Publik. Nderkohe, drejtori i ketij institucioni, Alban Ylli, theksoi se edhe traumat jane faktor qe shtojne vdekjet ne vendin tone.

22 % te barres se semundjes eshte nga duhanpirja, sa i takon semundshmerise

6 % te barres se semundjes eshte nga alkooli, sa i takon semundshmerise

10% te barres se semundjes eshte nga obeziteti, sa i takon semundshmerise

5.3 % te barres se semundjes eshte nga pasiviteti i aktivitetit fizik

Ylli: Jo direkt te medikamentet, por duhet parandalimi

Rritja e barres se semundjeve kronike nuk do te pritet thjesht me reagime pasive medicinale, por ne programe edukimi per te frenuar sjelljet e rrezikshme tek te rinjte, si duhanin, alkoolin, drogat, kequshqyerjen, e te tjera.

Keshtu u shpreh drejtori i Institutit te Shendetit Publik, Alban Ylli, i cili theksoi se, te ndodhur perballe ketyre fakteve, ndonese shifrat e semundjeve kronike jane te ngjashme me ato te vendeve te tjera, ka ardhur koha te pershtatim sistemin shendetesor, ne menyre qe te reagoje me mire ndaj semundjeve dhe shendetit publik, dhe, ne menyre qe te kape sa me heret dhe te parandaloje sa me shume faktore risku.

Per kete, specialiste te Shendetit Publik kerkojne bashkepunim me te gjitha strukturat perkatese.