Financat Personale

Leku perjeton jave te keqe

Monedha shqiptare u dobesua per diten e gjashte rradhazi kundrejt dollarit dhe euros, duke shenuar nivelin me te ulet qe prej nje viti kundrejt monedhes amerikane si dhe nivelin me te ulet ne shume muaj kundrejt asaj europiane. Dollari kushtoi dje 88.42 leke, per here te pare qe nga shtatori i vitit te kaluar, nderkohe qe euro u ngjit ne 122.96 leke. Qe nga fillimi i shtatorit, leku ka humbur 6.2% kundrejt dollarit dhe 1.2% kundrejt euros.

Disa eksperte mendojne se kjo eshte pika e ktheses per lekun shqiptar dhe se tendenca e pergjithshme afatmesme eshte per dobesimin e lekut. Leku shqiptar u forcua vazhdimisht qe nga viti 2003 deri ne vitin 2006, ndersa ka filluar te dobesohet gjate vitit 2007, per shkak te rritjes se deficitit te llogarise korrente te vendit. Deficiti parashikohet ne rritje edhe per kete vit, gje qe do te ushtroje presion mbi lekun. Importet e larta te energjise dhe ushqimeve, si dhe ulja e prurjeve valutore nga emigrantet kane qene shkaktaret e thellimit te deficitit te llogarise korrente te vendit, qe kete vit pritet te kaperceje kuoten e 1 miliarde eurove. Gjate vitit te kaluar, deficiti u kompensua pjesshem me hyrjen e investimeve te huaja, por kete vit, nje gje e tille nuk po perseritet.

Kredite ne valute shtrenjtohen

Gjate gjithe kesaj jave monedha vendese lek ka vazhduar qe te humbase pike ndaj dollarit amerikan dhe ndaj euros. Monedha amerikane nje situate te tille e ka shtire ne kohe prej disa javesh dhe efekti nuk vjen nga tregu vendes por ai nderkombetar. Por ndaj lekut gjate kesaj jave eshte konstatuar se edhe euro ka patur nje mbicmim te ndjeshem. Ende nuk dihet nese kjo sjellje e valutave ndaj lekut do te jete nje fenomen javor apo do te shtrihet me tej

Kredite

Ekonomia shqiptare mbetet teper e brishte ndaj levizjeve te tilla ne kursin e kembimit. Zhvleresimi i lekut ndaj euros dhe dollarit eshte edhe situata me pafavorshme. Nese ne nje ekonomi tjeter qe do te kishte nje eksport relativisht te larte, efektet do te ishin me te minimizuara, ne rastin e ekonomise shqiptare, nje zhvleresim i lekut do te ishte i veshtire per tu menaxhuar. Kjo pasi 80% e kredise eshte e dhene ne valute dhe pjesa me e madhe e klienteve te bankave qe kane marre keto kredi i kane te ardhurat ne leke.

Nese do te merrnim shembullin e monedhes amerikane, ajo eshte mbicmuar ndaj lekut me 1.2 leke te reja gjate javeve te fundit. Pra, nese i referohemi kursit te kembimit qe per dollarin ishte disa jave me pare 76 leke, tashme ai ka shkuar ne 88.4 leke. Nje kredi ne dollare, ku klienti te ardhurat i ka ne leke ka ne shtrenjtim qe shkon ne rreth 16 per qind.

Ndersa persa i perket monedhes evropiane, mbicmimi i saj ndaj lekut gjate kesaj jave eshte i kontrolluar. Euro mbetet edhe monedha kryesore ne te cilen jane importet shqiptare dhe kredia e dhene nga ana e bankave te nivelit te dyte. Nje ndryshim i ndjeshem i kursit te kembimit te euros me lekun do te kishte pasoja te paparashikuara ne ekonomi. Pasojat negative do te ishin ne rastin e nje zhvleresimi, pasi ekonomia shqiptare mbetet e orientuar ne drejtim te importeve.