Shtatzenite e padeshiruara sjellin aborte, nje femije te paplanifikuar dhe plot probleme te tjera. Specialistja e Institutit te Shendetit Publik, Lumturi Merkuri, shpjegon metodat kontraceptive se si mund te shmangesh nje shtatzeni te paplanifikuar, se si duhet te perdoren keto metoda dhe efektet anesore qe kane ato ne raste te vecanta.
Çfare jane kontraceptivet?
Kontraceptivet jane metoda qe te mbrojne nga nje shtatzeni e padeshiruar. Quhen edhe metoda te planifikimit familjar. Do te doja ketu te sqaroja termin kontraceptiv me prezervativ, te cilet shpesh ngaterrohen dhe identifikohen me njeri-tjetrin.
Kontraceptivet jane teresia e metodave qe perdoren per te shmangur nje shtatzeni te padeshiruar, ndersa prezervativi eshte vetem nje nga llojet e kontraceptiveve. Kontraceptivet perfshijne nje sere metodash ku hyn dhe prezervativi, si; pilulat nga goja, DIU (apo tubi, sterileje), injeksionet, prezervativi, lidhja e tubave dhe sterilizimi mashkullor.
A kane efekte anesore kontraceptivet?
Eshte e vertete qe tek disa gra kontraceptivet mund te japin shqetesime, te cilat ndryshojne nga nje grua tek tjetra. Shqetesimet me te zakonshme jane marrje mendsh, te vjella, tensionim te gjinjve, te cilat pergjithesisht kalojne pas 2-3 muajve te pare te perdorimit.
Nese dikush qe fillon perdorimin e kontraceptiveve ka shqetesime nga perdorimi i kontraceptivit qe ka zgjedhur, duhet te shkoje tek mjeku per te zgjedhur nje metode tjeter, apo per te vendosur se bashku se cfare duhet te beje.
Por, disa prej metodave kontraceptive, madje kane efekte pozitive per gruan. Keshtu, pilulat ulin rrezikun per disa lloje kanceresh femerore. Ato lehtesojne dhimbjet menstruale dhe pakesojne humbjen e gjakut menstrual e anemine.
Pilulat mund te pakesojne aknet (pucrrat). Prezervativi te mbron nga infeksionet seksualisht te transmetueshme, perfshi HIV/AIDS. Tek shume gra ulin stresin e shkaktuar nga frika e ngeljes shtatzene, sepse ato e dine qe nuk ngelen shtatzene, nderkohe qe perdorin pilula.
Cila eshte metoda me e mire per tu perdorur?
Kjo varet nga vecorite dhe preferencat e secilit. Metoda te ndryshme kane perparesite dhe mangesite e tyre. Duhet zgjidhur ajo metode qe eshte me e pershtatshme per secilen. Per ta bere kete, duhet qe ne fillim kur vendos per te perdorur nje metode kontraceptive, te shkohet tek mjeku per te vendosur se bashku mbi metoden qe do te perdoret, qe eshte me e pershtatshme dhe qe personi mund te ndihet rehat me te.
Prezervativi eshte metoda qe siguron mbrojtje te dyfishte, si nga shtatzenia e padeshiruar ashtu dhe nga infeksionet seksualisht te transmetueshme. Te gjitha metodat e tjera te mbrojne vetem nga shtatzenia. (Shenim Neser do te lexoni per pilulat kontraceptive, kontraceptivin e emergjences, efektet anesore qe mund te sjellin dhe menyra se si duhet te perdoren).
Kur kane filluar Sherbimet e planifikimit familjar ne Shqiperi?
Sherbimet e planifikimit familjar ne Shqiperi jane miratuar me vendim te KM; ne 27 maj 1992 dhe jane shtrire ne 36 rrethet e vendit. Ky sherbim ofrohet falas ne sherbimet shendetesore publike nga nje personel i trajnuar dhe sipas rekomandimeve te Organizates Boterore te Shendetesise.
Qendrat e Planifikimit Familjar prane qendrave shendetesore ne fshat dhe qytet jane te furnizuara me disa lloje kontraceptivesh modern, te cilet ofrohen falas, kane personel te trajnuar per ofrimin e metodave moderne kontraceptive, si dhe dhenien e informacionit e keshillimit mbi planifikimin familjar. Cilesia e kontraceptiveve qe i ofrohen popullates eshte e kontrolluar.